๗. อารามทายกเถราปทาน (๓๐๗)

|๓๐๙.๓๒| สิทฺธตฺถสฺส ภควโต อาราโม โรปิโต มม สีตจฺฉาเยสุ รุกฺเขสุ อุปาสนฺเตสุ ปกฺขิสุ ฯ |๓๐๙.๓๓| อทฺทสํ วิรชํ พุทฺธํ อาหุตีนํ ปฏิคฺคหํ อารามํ อตินาเมสึ โลกเชฏฺฐํ นราสภํ ฯ |๓๐๙.๓๔| หฏฺโฐ หฏฺเฐน จิตฺเตน ผลํ ปุปฺผญฺจทาสหํ ตโต ชาตปฺปสาโท จ ตํ ทานํ ปริณามยึ ฯ |๓๐๙.๓๕| พุทฺธสฺส ยมิทํ ทาสึ วิปฺปสนฺเนน เจตสา ภเว นิพฺพตฺตมานมฺหิ นิพฺพตฺตติ ผลํ มม ฯ |๓๐๙.๓๖| จตุนวุเต อิโต กปฺเป ยํ อารามมทํ ตทา ทุคฺคตึ นาภิชานามิ อารามสฺส อิทํ ผลํ ฯ |๓๐๙.๓๗| สตฺตตึเส อิโต กปฺเป สตฺตาสุํ มุทุสีตลา สตฺตรตนสมฺปนฺนา จกฺกวตฺตี มหพฺพลา ฯ |๓๐๙.๓๘| ปฏิสมฺภิทา จตสฺโส วิโมกฺขาปิจ อฏฺฐิเม ฉฬภิญฺญา สจฺฉิกตา กตํ พุทฺธสฺส สาสนนฺติ ฯ อิตฺถํ สุทํ อายสฺมา อารามทายโก เถโร อิมา คาถาโย อภาสิตฺถาติ ฯ อารามทายกตฺเถรสฺส อปทานํ สมตฺตํ ฯ

เราได้ปลูกสร้างอารามถวายแด่พระผู้มีพระภาค พระนามว่าสิทธัตถะ ใกล้ หมู่ไม้มีเงาร่มเย็น มีฝูงนกเข้าอยู่อาศัย เราได้พบพระพุทธเจ้าผู้ปราศจาก ธุลี สมควรรับเครื่องบูชา เราจึงน้อมถวายอารามกะพระองค์ ผู้เป็น เชษฐบุรุษของโลก ประเสริฐกว่านระ เรามีจิตโสมนัสยินดี ได้ถวายผลไม้ และดอกไม้ และลำดับนั้น เราเกิดความเลื่อมใส น้อมถวายทานนั้น เราได้ถวายทานแด่พระพุทธเจ้าด้วยใจอันผ่องใส ผลย่อมบังเกิดแก่เราใน ภพที่เกิด ในกัลปที่ ๙๔ แต่กัลปนี้ เราได้ถวายอารามใดในกาลนั้น ด้วยทานนั้น เราไม่รู้จักทุคติเลย นี้เป็นผลแห่งการถวายอาราม ในกัลป ที่ ๓๗ แต่กัลปนี้ ได้มีพระเจ้าจักรพรรดิ ๗ พระองค์ ทรงพระนามว่า มุทุสีตละ ทรงสมบูรณ์ด้วยแก้ว ๗ ประการ มีพลมาก คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖ เราทำให้แจ้งชัดแล้ว พระพุทธศาสนาเราได้ทำเสร็จแล้ว ดังนี้. ทราบว่า ท่านพระอารามทายกเถระได้กล่าวคาถาเหล่านี้ ด้วยประการฉะนี้แล. จบ อารามทายกเถราปทาน.

ข้าพเจ้าได้สร้างอารามถวาย แด่พระผู้มีพระภาคพระนามว่าสิทธัตถะ ใกล้หมู่ไม้มีเงาร่มเย็น มีฝูงนกเข้าอยู่อาศัย

ข้าพเจ้าได้เห็นพระพุทธเจ้าผู้ปราศจากธุลีคือกิเลส ผู้สมควรรับเครื่องบูชา จึงน้อมถวายอารามแด่พระองค์ ผู้เจริญที่สุดในโลก ทรงองอาจกว่านรชน

ข้าพเจ้ามีจิตร่าเริง เบิกบาน ได้ถวายผลไม้และดอกไม้ ต่อจากนั้น ข้าพเจ้าก็เกิดความเลื่อมใสน้อมถวายทานนั้น

ข้าพเจ้ามีใจผ่องใสได้ถวายทานแด่พระพุทธเจ้า ผลทานนั้นบังเกิดแก่ข้าพเจ้าในเมื่อข้าพเจ้าเกิดอยู่ในภพ

ในกัปที่ ๙๔ นับจากกัปนี้ไป ข้าพเจ้าได้ถวายอารามไว้ในครั้งนั้น จึงไม่รู้จักทุคติเลย นี้เป็นผลแห่งการถวายอาราม

คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖ ข้าพเจ้าได้ทำให้แจ้งแล้ว คำสั่งสอนของพระพุทธเจ้า ข้าพเจ้าก็ได้ทำสำเร็จแล้ว ดังนี้แล ได้ทราบว่า ท่านพระอารามทายกเถระได้ภาษิตคาถาเหล่านี้ ด้วยประการฉะนี้อารามทายกเถราปทานที่ ๗ จบ

อปทานที่ ๖ ที่ ๗ มีเนื้อความง่ายทั้งนั้นแล. จบอรรถกถาอปทานที่ ๖ และที่ ๗ -----------------------------------------------------

อรรถกถาที่มีมาก่อนหน้านี้ :- อรรถกถา ขุททกนิกาย อปทาน ภาค ๑ เถราปทาน ๓๑. ปทุมเกสริยวรรค ๕. ผลทายกเถราปทาน (๓๐๕)