กถาทั้ง ๓

อตฺถิ คพฺภเสยฺยาย อรหตฺตปฺปตฺตีติ ฯ อามนฺตา ฯ สุตฺตสฺส ปมตฺตสฺส มุฏฺฐสฺสติสฺส อสมฺปชานสฺส อรหตฺตปฺปตฺตีติ ฯ น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ อตฺถิ สุปินคตสฺส ธมฺมาภิสมโยติ ฯ อามนฺตา ฯ สุตฺตสฺส ปมตฺตสฺส มุฏฺฐสฺสติสฺส อสมฺปชานสฺส ธมฺมาภิสมโยติ ฯ น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ อตฺถิ สุปินคตสฺส อรหตฺตปฺปตฺตีติ ฯ อามนฺตา ฯ สุตฺตสฺส ปมตฺตสฺส มุฏฺฐสฺสติสฺส อสมฺปชานสฺส อรหตฺตปฺปตฺตีติ ฯ น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ ติสฺโสปิกถา ฯ -----------

สกวาที การบรรลุอรหัตผลมีแก่สัตว์ผู้อยู่ในครรภ์ หรือ? ปรวาที ถูกแล้ว ส. การบรรลุอรหัตผล มีแก่บุคคลผู้หลับแล้ว ผู้ประมาทแล้ว ผู้มีสติหลงผู้ไม่มีสัมปชัญญะ หรือ? ป. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ ส. การตรัสรู้ธรรมมีแก่บุคคลผู้ฝัน หรือ? ป. ถูกแล้ว ส. การตรัสรู้ธรรมมีแก่บุคคลผู้หลับแล้ว ผู้ประมาทแล้ว ผู้มีสติหลง ผู้ไม่มีสัมปชัญญะ หรือ? ป. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ ส. การบรรลุอรหัตผลมีแก่บุคคลผู้ฝัน หรือ? ป. ถูกแล้ว ส. การบรรลุอรหัตผล มีแก่บุคคลผู้หลับแล้ว ผู้ประมาทแล้ว ผู้มีสติหลงผู้ไม่มีสัมปชัญญะ หรือ? ป. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ กถาทั้ง ๓ จบ -----------------------------------------------------

สก. การบรรลุอรหัตตผลของสัตว์ผู้อยู่ในครรภ์มีได้ใช่ไหม ปร. ใช่ สก. การบรรลุอรหัตตผลของบุคคลผู้หลับ ผู้ประมาท ผู้มีสติหลงลืม ผู้ไม่มีสัมปชัญญะมีได้ใช่ไหม ปร. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ

สก. การบรรลุธรรมของบุคคลผู้ฝันมีได้ใช่ไหม ปร. ใช่ สก. การบรรลุธรรมของบุคคลผู้หลับ ผู้ประมาท ผู้มีสติหลงลืม ผู้ไม่มีสัมปชัญญะมีได้ใช่ไหม ปร. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ

บัดนี้ ชื่อว่าเรื่องกถาทั้ง ๓.

กถาทั้ง ๓ คือ ธัมมาภิสมัยที่ไม่มีแก่บุคคล ๓ ประเภท คือแก่สัตว์ผู้อยู่ในครรภ์ แก่บุคคลผู้หลับแล้วเป็นต้น แก่บุคคลผู้ฝัน.

ในปัญหานั้น ชนเหล่าใดมีความเห็นผิดดุจลัทธิของนิกายอุตตราปถกะบางพวกเหล่านั้นนั่นแหละ แม้ในที่นี้ว่าการบรรลุพระอรหัตต์มีอยู่แก่สัตว์ผู้อยู่ในครรภ์ เพราะยึดถือเอาการบรรลุพระอรหัตต์ของพระโสดาบันผู้เกิดแล้วไม่นานและเห็นครรภ์ตั้งอยู่ ๗ ปี ของนางสุปปวาสาอุบาสิกา ดังนี้ด้วย ว่าธัมมาภิสมัยมีอยู่ เพราะถือเอาความฝันอันเป็นที่ไปสู่ความว่างเป็นต้น ดังนี้ด้วยว่าการบรรลุพระอรหัตต์มีอยู่ในที่นั้น ดังนี้ด้วย.

คำถามของสกวาทีหมายถึงชนเหล่านั้น คำตอบรับรองเป็นของปรวาที.

คำที่เหลือในที่นี้เช่นกับเรื่องก่อนนั่นแหละ ดังนี้แล.

อรรถกถาติสสันนัมปิกถานัง จบ. -----------------------------------------------------