สขสูตร ที่ ๑
พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับหลวง · ผู้ดำเนินการอ่านข้อเท็จจริงสาธารณะแล้วสรุปเอง
๓๓สตฺตหิ ภิกฺขเว องฺเคหิ สมนฺนาคโต มิตฺโต เสวิตพฺโพ ฯ กตเมหิ สตฺตหิ ทุทฺททํ ททาติ ทุกฺกรํ กโรติ ทุกฺขมํ ขมติ คุยฺหมสฺส อาวิกโรติ คุยฺหมสฺส ปริคูหติ อาปทาสุ น ชหติ ขีเณน นาติมญฺญติ ฯ อิเมหิ โข ภิกฺขเว สตฺตหงฺเคหิ สมนฺนาคโต มิตฺโต เสวิตพฺโพติ ฯ ทุทฺททํ ททติ จิตฺตํ ทุกฺกรญฺจาปิ กุพฺพติ อโถปิสฺส ทุรุตฺตานิ ขมติ ทุกฺขมานิปิ คุยฺหมสฺส จ อกฺขาติ คุยฺหสฺส ปริคูหติ อาปทาสุ น ชหาติ ขีเณน นาติมญฺญติ ยสฺมึ เอตานิ ฐานานิ สํวิชฺชนฺตีธ ปุคฺคเล โส มิตฺโต มิตฺตกาเมน ภชิตพฺโพ ตถาวิโธติ ฯ
ฉบับมหาจุฬาฯ
ชั้นตัวบทพุทธพจน์หน่วยที่ตำแหน่งเดียวกันของเล่มนี้ · เลขข้อเป็นของฉบับนี้เอง · จับคู่ตามตำแหน่ง · เล่มนี้ทั้งสองฉบับแบ่งเรื่องเท่ากัน จึงเทียบตามลำดับได้ · ชื่อเรื่องไม่ตรงกัน จึงยังไม่ได้ยืนยันว่าเป็นเรื่องเดียวกัน
เปิดหน้าของฉบับนี้ข้อความหน้าปกของฉบับพิมพ์
พระสุตตันตปิฎก อังคุตตรนิกาย สัตตกนิบาต ๔. เทวตาวรรค ๕. ปฐมมิตตสูตร ๕. ปฐมมิตตสูตร ว่าด้วยองค์แห่งมิตร สูตรที่ ๑
ภิกษุทั้งหลาย มิตรประกอบด้วยองค์ ๗ ประการ เป็นผู้ควรเสพ องค์ ๗ ประการ อะไรบ้าง คือ ๑. ให้สิ่งที่ให้ได้ยาก ๒. ทำสิ่งที่ทำได้ยาก ๓. อดทนถ้อยคำที่อดทนได้ยาก ๔. เปิดเผยความลับแก่เพื่อน ๕. ปิดความลับของเพื่อน ๖. ไม่ทอดทิ้งในยามวิบัติ ๗. เมื่อเพื่อนสิ้นโภคสมบัติก็ไม่ดูหมิ่น ภิกษุทั้งหลาย มิตรประกอบด้วยองค์ ๗ ประการนี้แล เป็นผู้ควรเสพ มิตรย่อมให้สิ่งที่ให้ได้ยาก ทำสิ่งที่ทำได้ยาก อดทนคำหยาบแม้ที่อดทนได้ยาก เปิดเผยความลับแก่เพื่อน ปิดความลับของเพื่อน ไม่ทอดทิ้งในยามวิบัติ เมื่อเพื่อนสิ้นโภคสมบัติก็ไม่ดูหมิ่น ในโลกนี้ ฐานะเหล่านี้มีอยู่ในบุคคลใด บุคคลนั้นจัดว่าเป็นมิตร ผู้ต้องการจะคบมิตร ควรคบมิตรเช่นนั้น ปฐมมิตตสูตรที่ ๕ จบ
{ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๒๓ หน้า : ๕๖}
ข้อความหน้าปกของฉบับพิมพ์
เทวตาวรรคที่ ๔ อรรถกถาปฐมเสขาสูตรที่ ๕
วรรคที่ ๔ สูตรที่ ๕ มีวินิจฉัยดังต่อไปนี้.
บทว่า ทุทฺททํ สิ่งของมีค่ามาก อันสละได้ยาก.
บทว่า ทุกฺกรํ กโรติ ความว่า ย่อมกระทำกิจกรรมที่กระทำไม่ได้ง่ายๆ
บทว่า ทุกฺขมํ ขมติ ความว่า ย่อมอดกลั้นได้อย่างยาก เพื่อประโยชน์แก่สหาย.
บทว่า คุยฺหมสฺส อาวิกโรติ ความว่า ย่อมเปิดเผยความลับของตนแก่สหายนั้น.
บทว่า คุยฺหมสฺส ปริคูหติ ความว่า ไม่บอกความลับของสหายนั้นแก่คนเหล่าอื่น.
บทว่า ขีเณน นาติมญฺญติ ได้แก่ เมื่อโภคสมบัติของสหายนั้นสิ้นไปแล้ว ก็ไม่ดูหมิ่นสหายนั้น เพราะความเสื่อมสิ้นนั้น คือไม่กระทำการเหยียบย่ำและดูหมิ่นในตัวสหายนั้น.
จบอรรถกถาปฐมเสขาสูตรที่ ๕ -----------------------------------------------------