พระราชบัญญัติการขนส่งทางราง พ.ศ. ๒๕๖๘

สารบัญของฉบับนี้

1. หมวด ๑ คณะกรรมการนโยบายการขนส่งทางรางมาตรา ๕–๑๓ · 9มาตรา ๕–๑๓ · 9 มาตรา
2. หมวด ๒ การจัดทำโครงการขนส่งทางรางมาตรา ๑๔–๒๕ · 12มาตรา ๑๔–๒๕ · 12 มาตรา
3. ส่วนที่ ๑ การจัดทำแผนพัฒนาการขนส่งทางรางมาตรา ๑๔–๑๖ · 3มาตรา ๑๔–๑๖ · 3 มาตรา
4. ส่วนที่ ๒ การดำเนินโครงการขนส่งทางรางมาตรา ๑๗–๒๕ · 9มาตรา ๑๗–๒๕ · 9 มาตรา
5. หมวด ๓ เขตระบบรถขนส่งทางรางและเขตปลอดภัยระบบรถขนส่งทางรางมาตรา ๒๖–๓๑ · 6มาตรา ๒๖–๓๑ · 6 มาตรา
6. หมวด ๔ การประกอบกิจการขนส่งทางรางมาตรา ๓๒–๕๘ · 27มาตรา ๓๒–๕๘ · 27 มาตรา
7. ส่วนที่ ๑ การขออนุญาตประกอบกิจการขนส่งทางรางมาตรา ๓๒–๔๕ · 14มาตรา ๓๒–๔๕ · 14 มาตรา
8. ส่วนที่ ๒ หน้าที่ของผู้ประกอบกิจการขนส่งทางรางมาตรา ๔๖–๕๔ · 9มาตรา ๔๖–๕๔ · 9 มาตรา
9. ส่วนที่ ๓ การกำหนดอัตราค่าโดยสารและค่าบริการมาตรา ๕๕–๕๘ · 4มาตรา ๕๕–๕๘ · 4 มาตรา
10. หมวด ๕ การใช้รางเพื่อการขนส่งทางรางร่วมกันมาตรา ๕๙–๗๓ · 15มาตรา ๕๙–๗๓ · 15 มาตรา
11. ส่วนที่ ๑ การเชื่อมต่อรางเพื่อการขนส่งทางรางร่วมกันมาตรา ๕๙–๖๒ · 4มาตรา ๕๙–๖๒ · 4 มาตรา
12. ส่วนที่ ๒ การจัดสรรความจุ ตารางเวลาการเดินรถขนส่งทางราง และเส้นทางมาตรา ๖๓–๗๓ · 11มาตรา ๖๓–๗๓ · 11 มาตรา
13. หมวด ๖ การสอบสวนอุบัติเหตุและอุบัติการณ์มาตรา ๗๔–๘๗ · 14มาตรา ๗๔–๘๗ · 14 มาตรา
14. ส่วนที่ ๑ คณะกรรมการสอบสวนอุบัติเหตุและอุบัติการณ์มาตรา ๗๕–๗๙ · 5มาตรา ๗๕–๗๙ · 5 มาตรา
15. ส่วนที่ ๒ การสอบสวนอุบัติเหตุและอุบัติการณ์มาตรา ๘๐–๘๗ · 8มาตรา ๘๐–๘๗ · 8 มาตรา
16. หมวด ๗ ผู้ตรวจการขนส่งทางรางมาตรา ๘๘–๙๓ · 6มาตรา ๘๘–๙๓ · 6 มาตรา
17. หมวด ๘ ผู้ประจำหน้าที่มาตรา ๙๔–๑๐๓ · 10มาตรา ๙๔–๑๐๓ · 10 มาตรา
18. หมวด ๙ การจดทะเบียนรถขนส่งทางรางมาตรา ๑๐๔–๑๑๓ · 10มาตรา ๑๐๔–๑๑๓ · 10 มาตรา
19. หมวด ๑๐ การคุ้มครองผู้โดยสารและผู้ใช้บริการมาตรา ๑๑๔–๑๑๙ · 6มาตรา ๑๑๔–๑๑๙ · 6 มาตรา
20. หมวด ๑๑ บทกำหนดโทษมาตรา ๑๒๐–๑๔๙ · 30มาตรา ๑๒๐–๑๔๙ · 30 มาตรา
21. ส่วนที่ ๑ โทษปรับทางปกครองมาตรา ๑๒๐–๑๓๓ · 14มาตรา ๑๒๐–๑๓๓ · 14 มาตรา
22. ส่วนที่ ๒ โทษทางอาญามาตรา ๑๓๔–๑๔๙ · 16มาตรา ๑๓๔–๑๔๙ · 16 มาตรา
23. บทเฉพาะกาลมาตรา ๑๕๐–๑๕๘ · 9มาตรา ๑๕๐–๑๕๘ · 9 มาตรา

ปรารภ

เล่ม ๑๔๒ ตอนที่ ๘๙ ก พระราชบัญญัติ การขนส่งทางราง พ.ศ. ๒๕๖๘ พระบาทสมเด็จพระปรเมนทรรามาธิบดีศรีสินทรมหาวชิราลงกรณ พระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัว ให้ไว้ ณ วันที่ ๒๗ ธันวาคม พ.ศ. ๒๕๖๘ เป็นปีที่ ๑๐ ในรัชกาลปัจจุบัน พระบาทสมเด็จพระปรเมนทรรามาธิบดีศรีสินทรมหาวชิราลงกรณ พระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัว มีพระบรมราชโองการโปรดเกล้าฯ ให้ประกาศว่า โดยที่เป็นการสมควรมีกฎหมายว่าด้วยการขนส่งทางราง พระราชบัญญัตินี้มีบทบัญญัติบางประการเกี่ยวกับการจำกัดสิทธิและเสรีภาพของบุคคล ซึ่งมาตรา ๒๖ ประกอบกับมาตรา ๒๙ มาตรา ๓๓ มาตรา ๓๗ และมาตรา ๔๐ ของรัฐธรรมนูญ แห่งราชอาณาจักรไทย บัญญัติให้กระทำได้โดยอาศัยอำนาจตามบทบัญญัติแห่งกฎหมาย เหตุผลและความจำเป็นในการจำกัดสิทธิและเสรีภาพของบุคคลตามพระราชบัญญัติ นี้ เพื่อให้การกำกับดูแลการประกอบกิจการขนส่งทางรางเป็นไปอย่างมีประสิทธิภาพอันจะเป็นประโยชน์ ในการพัฒนาระบบการขนส่งทางรางและด้านเศรษฐกิจของประเทศ รวมทั้งควบคุมให้เกิดความปลอดภัย กับประชาชนและผู้ใช้บริการ ซึ่งการตราพระราชบัญญัตินี้สอดคล้องกับเงื่อนไขที่บัญญัติไว้ในมาตรา ๒๖ ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทยแล้ว เล่ม ๑๔๒ ตอนที่ ๘๙ ก จึงทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้ตราพระราชบัญญัติขึ้นไว้โดยคำแนะนำและยินยอมของรัฐสภา ดังต่อไปนี้

1. ส่วนที่ ๒ หน้าที่ของผู้ประกอบกิจการขนส่งทางราง

   9 มาตรา
2. ๔๖คัดลอกลิงก์อ้างอิง

   ผู้ ได้รับใบอนุญาตต้องประกอบกิจการตามประเภทและเงื่ อนไขที่ กำหนด ในใบอนุญาต รวมทั้งมีหน้าที่ดังต่อไปนี้ด้วย

   (๑) ดำเนินการประกอบกิจการขนส่งทางรางให้เป็นไปตามมาตรฐานการขนส่งทางราง ที่กำหนดในกฎกระทรวงซึ่งออกตามมาตรา ๑๓ (๓)

   (๒) จัดให้มีผู้ประจำหน้าที่และบุคลากรอย่างเพียงพอ และมีระบบควบคุมดูแลการปฏิบัติหน้าที่ ของผู้ประจำหน้าที่และบุคลากรดังกล่าว

   (๓) จัดให้มีคู่มือและเอกสารการปฏิบัติการตามประเภทของการประกอบกิจการขนส่งทางราง สำหรับผู้ ประจำหน้าที่ และบุคลากรอย่างครบถ้วน และปรับปรุงหรือแก้ไขคู่ มื อและเอกสาร การปฏิบัติการดังกล่าวให้ทันสมัยอยู่เสมอ

   (๔) จัดส่งรายงานการประกอบกิจการและงบกระแสเงินสดทุกๆ หกเดือน ทั้งนี้ ตามหลักเกณฑ์ และวิธีการที่อธิบดีประกาศกำหนด เล่ม ๑๔๒ ตอนที่ ๘๙ ก

   (๕) ให้บริการแก่ผู้โดยสารและผู้ใช้บริการอย่างเสมอภาค และจัดเก็บค่าโดยสาร ค่าขนส่ง ค่าใช้ประโยชน์จากรางและทรัพย์สินที่จำเป็นในการประกอบกิจการขนส่งทางราง และค่าบริการ ให้เป็นไปตามมาตรา ๕๕

   (๖) ให้ความร่วมมือแก่อธิบดี ผู้ตรวจการขนส่งทางราง นายทะเบียน หรือพนักงานเจ้าหน้าที่ ในการปฏิบัติการตามพระราชบัญญัตินี้

   (๗) ในกรณีที่ มี เหตุจำเป็นเร่งด่วนที่ อาจส่งผลกระทบด้านความปลอดภัย สุขอนามัย หรือสิ่งแวดล้อม ให้ปฏิบัติตามข้อกำหนดที่อธิบดีประกาศกำหนด

   (๘) หน้าที่อื่นตามที่กำหนดในกฎกระทรวง

3. ๔๗คัดลอกลิงก์อ้างอิง

   ผู้ได้รับใบอนุญาตต้องจัดให้มีการประกันความเสียหายตามหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขที่กำหนดในกฎกระทรวง กฎกระทรวงตามวรรคหนึ่ ง จะต้องกำหนดการจัดให้มี การประกันภัยให้เหมาะสมกับ ประเภทใบอนุญาตและขนาดของโครงการ โดยอาจกำหนดให้มีผู้รับประกันภัยตั้งแต่สองรายขึ้นไป หรือต้องวางหลักทรัพย์เป็นเงินสดหรือพันธบัตรรัฐบาลไทยอย่างใดอย่างหนึ่งหรือทั้งสองอย่างรวมกัน หรือเป็นสัญญาประกันภัยและกรมธรรม์ประกันภัยซึ่งทำกับบริษัทประกันภัยที่อธิบดีให้ความเห็นชอบ

4. ๔๘คัดลอกลิงก์อ้างอิง

   ในกรณีที่มีเหตุอันทำให้หรือจะทำให้การเดินรถขนส่งทางรางต้องหยุดชะงัก หรือมีเหตุฉุกเฉินหรือเป็นอุปสรรคต่อการขนส่งทางรางอย่างมีนัยสำคัญ ให้ผู้ได้รับใบอนุญาตแจ้งเหตุ ดังกล่าวต่ออธิบดีหรือผู้ซึ่งอธิบดีมอบหมายโดยเร็ว กรณีใดที่ จะถือว่าเป็นอุปสรรคต่อการขนส่งทางรางอย่างมีนัยสำคัญตามวรรคหนึ่ง อธิบดีอาจประกาศกำหนดแนวปฏิบัติเพื่อประโยชน์ในการพิจารณาของผู้ได้รับใบอนุญาตไว้ด้วยก็ได้

5. ๔๙คัดลอกลิงก์อ้างอิง

   ในการประกอบกิจการขนส่งทางราง ผู้ ได้รับใบอนุญาตต้องปฏิบัติ ตามหลักเกณฑ์เกี่ยวกับการรักษาความปลอดภัยในการขนส่งทางรางและการรักษาความสงบเรียบร้อย ในพื้นที่ประกอบกิจการขนส่งทางรางตามที่กำหนดในกฎกระทรวง

6. ๕๐คัดลอกลิงก์อ้างอิง

   ผู้ได้รับใบอนุญาตต้องให้บริการขนส่งทางรางอย่างต่อเนื่องและไม่หยุดชะงัก ในกรณีที่มีเหตุอันทำให้หรือจะทำให้การเดินรถขนส่งทางรางต้องหยุดชะงักหรือมีเหตุฉุกเฉิน ให้ผู้ได้รับใบอนุญาตแจ้งให้อธิบดีทราบโดยทันที และดำเนินการแก้ไขเหตุดังกล่าวให้แล้วเสร็จโดยเร็ว ในกรณีที่ ผู้ ได้รับใบอนุญาตจะต้องพักหรือหยุดให้บริการขนส่งทางรางเป็นการชั่ วคราว ตามแผนการซ่อมบำรุง ให้ผู้ได้รับใบอนุญาตแจ้งแผนการซ่อมบำรุงให้อธิบดีทราบเป็นการล่วงหน้า ทั้งนี้ ตามหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขที่อธิบดีประกาศกำหนด เล่ม ๑๔๒ ตอนที่ ๘๙ ก

7. ๕๑คัดลอกลิงก์อ้างอิง

   ผู้ได้รับใบอนุญาตต้องส่งบัญชีแสดงฐานะทางการเงินและงบการเงินให้แก่อธิบดีทราบ รวมทั้งรายงานประจำปี ทั้งนี้ ตามหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขที่อธิบดีประกาศกำหนด

8. ๕๒คัดลอกลิงก์อ้างอิง

   ห้ามมิให้ผู้ได้รับใบอนุญาตโอนสิทธิตามใบอนุญาตให้แก่บุคคลอื่น เว้นแต่ได้รับ ความเห็นชอบจากคณะกรรมการ ทั้งนี้ ตามหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขที่คณะกรรมการประกาศ กำหนด

9. ๕๓คัดลอกลิงก์อ้างอิง

   กรณีผู้ได้รับใบอนุญาตรายใดไม่สามารถดำเนินกิจการต่อไปได้หรือประสงค์ จะเลิกประกอบกิจการขนส่งทางราง ให้มีหนังสือแจ้งให้อธิบดีทราบล่วงหน้า ถ้าผู้ได้รับใบอนุญาตมีสถานะหรือมีการดำเนินงานอยู่ในลักษณะที่ไม่อาจประกอบกิจการต่อไปได้ ให้กรมการขนส่งทางรางเข้าไปดำเนินกิจการแทนผู้ได้รับใบอนุญาต ในการดำเนินกิจการตามวรรคสอง ให้อธิบดีเสนอความเห็นต่อรัฐมนตรีเพื่ อออกคำสั่ง ให้กรมการขนส่งทางรางควบคุมการประกอบกิจการขนส่งทางราง โดยต้องแจ้งคำสั่งดังกล่าวให้ผู้ได้รับ ใบอนุญาตทราบ และประกาศให้สาธารณชนทราบตามวิธีการที่อธิบดีประกาศกำหนด กรมการขนส่งทางรางอาจเสนอความเห็นต่อรัฐมนตรีเพื่ อมอบหมายให้หน่วยงานของรัฐ หรือเอกชนที่มีประสบการณ์และความเชี่ยวชาญด้านการประกอบกิจการขนส่งทางรางเข้าดำเนินกิจการ ขนส่งทางรางแทนจนกว่าเหตุในการควบคุมการประกอบกิจการขนส่งทางรางจะสิ้นสุดลงได้ ให้ถือว่าหน่วยงานของรัฐหรือเอกชนที่เข้าดำเนินกิจการขนส่งทางรางแทนเป็นผู้ได้รับใบอนุญาต ซึ่งมีสิทธิและหน้าที่ตามพระราชบัญญัตินี้ ทั้งนี้ วิธีปฏิบัติงานและการดำเนินกิจการขนส่งทางรางแทน ให้เป็นไปตามระเบียบที่รัฐมนตรีประกาศกำหนด

10. ๕๔คัดลอกลิงก์อ้างอิง

    ในกรณีที่มีสนธิสัญญาหรือความตกลงระหว่างประเทศที่มีการเดินรถขนส่ง ทางรางระหว่างกัน ให้ถื อว่าใบอนุญาตประกอบกิจการขนส่งทางรางของประเทศที่มีสนธิสัญญา หรือความตกลงนั้นเป็นใบอนุญาตตามพระราชบัญญัตินี้ ทั้งนี้ ตามหลักเกณฑ์และเงื่อนไขที่กำหนดไว้ ในสนธิสัญญาหรือความตกลงระหว่างประเทศ ในกรณีที่ผู้ประกอบกิจการขนส่งทางรางของต่างประเทศ จะเดินรถขนส่งทางรางเข้ามา ในราชอาณาจักร หรือไปยังอีกประเทศหนึ่งโดยผ่านเข้ามาในราชอาณาจักร ให้เป็นไปตามอนุสัญญา หรือความตกลงระหว่างประเทศ หรือได้รับอนุญาตเป็นหนังสือจากรัฐมนตรีหรือผู้ซึ่งรัฐมนตรีมอบหมาย เล่ม ๑๔๒ ตอนที่ ๘๙ ก