๑๐. คันธปูชกเถราปทาน

|๕๐.๖๓| จิตเกสุ กุรุมาเนสุ นานาคนฺเธ สมาหเฏ ปสนฺนจิตฺโต สุมโน คนฺธมุฏฺฐึ อปูชยึ ฯ |๕๐.๖๔| สตสหสฺเส อิโต กปฺเป จิตกํ ยํ อปูชยึ ทุคฺคตึ นาภิชานามิ จิตปูชายิทํ ผลํ ฯ |๕๐.๖๕| กิเลสา ฌาปิตา มยฺหํ ภวา สพฺเพ สมูหตา นาโคว พนฺธนํ เฉตฺวา วิหรามิ อนาสโว ฯ |๕๐.๖๖| สฺวาคตํ วต เม อาสิ มม พุทฺธสฺส สนฺติเก ติสฺโส วิชฺชา อนุปฺปตฺตา กตํ พุทฺธสฺส สาสนํ ฯ |๕๐.๖๗| ปฏิสมฺภิทา จตสฺโส วิโมกฺขาปิจ อฏฺฐิเม ฉฬภิญฺญา สจฺฉิกตา กตํ พุทฺธสฺส สาสนนฺติ ฯ อิตฺถํ สุทํ อายสฺมา คนฺธปูชโก เถโร อิมา คาถาโย อภาสิตฺถาติ ฯ คนฺธปูชกตฺเถรสฺส อปทานํ สมตฺตํ ฯ อุทฺทานํ ชคตี โมรหตฺโถ จ อาสนิ อุกฺกธารโก อกฺกมิ วนโกรณฺฑิ ฉตฺตโท ชาติปูชโก ฯ สตฺติปณฺณิโย เถโร จ ทสโม คนฺธปูชโก สตฺตสฏฺฐี จ คาถาโย คณิตาโย วิภาวิหิ ฯ ชคติทายกวคฺโค ฉจตฺตาฬีโส ฯ ----------------------

เมื่อมหาชนกำลังช่วยกันทำจิตกาธารอยู่ และเมื่อของหอมนานา ชนิดถูกนำเอามา เรามีจิตเลื่อมใสมีใจโสมนัส ได้เอาของหอม กำมือหนึ่งบูชา ในกัปที่แสนแต่กัปนี้ เราได้บูชาจิตกาธารใด ด้วย การบูชานั้น เราไม่รู้จักทุคติเลย นี้เป็นผลแห่งการบูชาจิตกาธาร เราเผากิเลสทั้งหลายแล้ว ... พระพุทธศาสนาเราได้ทำเสร็จแล้ว ดังนี้. ทราบว่า ท่านพระคันธปูชกเถระได้ภาษิตคาถาเหล่านี้ ด้วยประการฉะนี้แล. จบ คันธปูชกเถราปทาน. -----------------------------------------------------รวมอปทานที่มีในวรรคนี้ คือ ๑. ชคติทายกเถราปทาน ๖. วนโกรัณฑิยเถราปทาน ๒. โมรหัตถิยเถราปทาน ๗. เอกฉัตติเถราปทาน ๓. สีหาสนพีชิยเถราปทาน ๘. ชาติปุปผิยเถราปทาน ๔. ติณุกกธาริยเถราปทาน ๙. สัตติปัณณิยเถราปทาน ๕. อักกมนทายกเถราปทาน ๑๐. คันธปูชกเถราปทานบัณฑิตคำนวณคาถาได้ ๖๕ คาถา. จบ ชคติทายกวรรคที่ ๔๖ -----------------------------------------------------

พึงทราบเรื่องราวในอปทานที่ ๑ วรรคที่ ๔๖ ดังต่อไปนี้:-

บทว่า ชคตึ การยึ อหํ ความว่า เราได้ทำระเบียงไว้รอบต้นโพธิพฤกษ์อันอุดม.

อปทานทั้งหมดมีอปทานที่ ๒ เป็นต้นไปที่เหลือมีเนื้อความง่ายทั้งนั้นแล. จบอรรถกถาชคติทายกเถราปทาน อรรถกถาชคติวรรคที่ ๔๖ -----------------------------------------------------

อรรถกถาที่มีมาก่อนหน้านี้ :- อรรถกถา ขุททกนิกาย อปทาน ภาค ๒ ๔๕. วิเภทกิวรรค ๒. โกลทายกเถราปทาน