๙. ปาเถยยสูตร

กึสุ พนฺธติ ปาเถยฺยํ กึสุ โภคานมาสโย กึสุ นรํ ปริกสฺสติ กึสุ โลกสฺมิ ทุชฺชหํ กิสฺมึ พทฺธา ปุถู สตฺตา ปาเสน สกุณี ยถาติ ฯ

เทวดาทูลถามว่า อะไรหนอย่อมรวบรวมไว้ซึ่งเสบียง อะไรหนอเป็นที่มานอน แห่งโภคทรัพย์ทั้งหลาย อะไรหนอย่อมเสือกไสนรชนไป อะไรหนอละได้ยากในโลก สัตว์เป็นอันมากติดอยู่ในอะไร เหมือนนกติดบ่วง ฯ

สทฺธา พนฺธติ ปาเถยฺยํ สิริ โภคานมาสโย อิจฺฉา นรํ ปริกสฺสติ อิจฺฉา โลกสฺมิ ทุชฺชหา อิจฺฉาพทฺธา ปุถู สตฺตา ปาเสน สกุณี ยถาติ ฯ

พระผู้มีพระภาคตรัสตอบว่า ศรัทธาย่อมรวบรวมไว้ซึ่งเสบียง ศิริ (คือมิ่งขวัญ) เป็นที่ มานอนแห่งโภคทรัพย์ทั้งหลาย ความอยากย่อมเสือกไส นรชนไป ความอยากละได้ยากในโลก สัตว์เป็นอันมากติด อยู่ในความอยาก เหมือนนกติดบ่วง ฯ

พึงทราบวินิจฉัยในปาเถยยสูตรที่ ๙ ต่อไป :-

บทว่า ศรัทธาย่อมรวบรวมไว้ซึ่งเสบียง อธิบายว่า บุคคลยังศรัทธาให้เกิดขึ้นแล้ว ย่อมให้ทาน ย่อมรักษาศีล ย่อมทำอุโบสถกรรม ด้วยเหตุนี้แหละ พระผู้มีพระภาคเจ้าจึงตรัสว่า ศรัทธาย่อมรวบรวมไว้ซึ่งเสบียง ดังนี้.

บทว่า สิริ ได้แก่ ความเป็นใหญ่.

บทว่า อาสโย ได้แก่ เป็นที่อาศัย.

จริงอยู่ โภคะทั้งหลายย่อมมาจากทางบกบ้าง ทางน้ำบ้าง มุ่งหน้าเฉพาะผู้เป็นใหญ่เท่านั้น ด้วยเหตุนั้น พระผู้มีพระภาคเจ้าจึงตรัสว่า สิริเป็นที่มานอนแห่งโภคทรัพย์ ดังนี้.

บทว่า ปริกสฺสติ ได้แก่ ย่อมฉุดคร่าไป.

จบอรรถกถาปาเถยยสูตรที่ ๙ -----------------------------------------------------