๗. กุมภสูตร

เรื่องเกิดขึ้นที่กรุงสาวัตถี “ภิกษุทั้งหลาย หม้อที่ไม่มีเครื่องรองรับ กลิ้งไปได้ง่าย ที่มีเครื่องรองรับกลิ้งไปได้ยาก แม้ฉันใด จิตก็ฉันนั้นเหมือนกัน ที่ไม่มีธรรมเครื่องรองรับ กลับกลอกได้ง่าย ที่มีธรรมเครื่องรองรับ กลับกลอกได้ยาก อะไรเล่าเป็นธรรมเครื่องรองรับจิต คือ อริยมรรคมีองค์ ๘ นี้แล ได้แก่ ๑. สัมมาทิฏฐิ ฯลฯ ๘. สัมมาสมาธิ นี้เป็นธรรมเครื่องรองรับจิต หม้อที่ไม่มีเครื่องรองรับ กลิ้งไปได้ง่าย ที่มีเครื่องรองรับ กลิ้งไปได้ยากแม้ฉันใด จิตก็ฉันนั้นเหมือนกัน ที่ไม่มีธรรมเครื่องรองรับ กลับกลอกได้ง่าย ที่มีธรรมเครื่องรองรับ กลับกลอกได้ยาก” กุมภสูตรที่ ๗ จบ

สาวตฺถีนิทานํ ฯ เสยฺยถาปิ ภิกฺขเว กุมฺโภ อนาธาโร สุปฺปวตฺติโย โหติ สาธาโร ทุปฺปวตฺติโย โหติ ฯ เอวเมว โข ภิกฺขเว จิตฺตํ อนาธารํ สุปฺปวตฺติยํ โหติ สาธารํ ทุปฺปวตฺติยํ โหติ ฯ

สาวัตถีนิทาน. ดูกรภิกษุทั้งหลาย เปรียบเหมือนหม้อที่ไม่มีเครื่องรองรับ ย่อมกลิ้งไปได้ง่าย ที่มีเครื่องรองรับ ย่อมกลิ้งไปได้ยาก ฉันใด จิตก็ฉันนั้นเหมือนกัน ไม่มีเครื่องรองรับ ย่อมกลิ้งไปได้ง่าย ที่มีเครื่องรองรับ ย่อมกลิ้งไปได้ยาก.

โก จ ภิกฺขเว จิตฺตสฺส อาธาโร ฯ อยเมวาริโย อฏฺฐงฺคิโก มคฺโค ฯ เสยฺยถีทํ ฯ สมฺมาทิฏฺฐิ ฯเปฯ สมฺมาสมาธิ อยํ จิตฺตสฺส อาธาโร ฯ

ดูกรภิกษุทั้งหลาย ก็อะไรเป็นเครื่องรองรับจิต อริยมรรคอันประกอบด้วยองค์ ๘ นี้แล คือ สัมมาทิฏฐิ ฯลฯ สัมมาสมาธิ นี้เป็นเครื่องรองรับจิต.

เสยฺยถาปิ ภิกฺขเว กุมฺโภ อนาธาโร สุปฺปวตฺติโย โหติ สาธาโร ทุปฺปวตฺติโย โหติ ฯ เอวเมว โข ภิกฺขเว จิตฺตํ อนาธารํ สุปฺปวตฺติยํ โหติ สาธารํ ทุปฺปวตฺติยํ โหตีติ ฯ

ดูกรภิกษุทั้งหลาย เปรียบเหมือนหม้อที่ไม่มีเครื่องรองรับ ย่อมกลิ้งไปได้ง่ายที่มีเครื่องรองรับ ย่อมกลิ้งไปได้ยาก ฉันใด จิตก็ฉันนั้นเหมือนกัน ไม่มีเครื่องรองรับ ย่อมกลิ้งไปได้ง่าย ที่มีเครื่องรองรับ ย่อมกลิ้งไปได้ยาก. จบ สูตรที่ ๗