กุสลัตติกฉโคจฉกทุกะ

เหตุปจฺจยา นอธิปติยา ตีณิ ฯ

อาศัยสัญโญชนธรรมที่เป็นอกุศล ฯลฯ คันถะ โอฆะ โยคะ นีวรณะ ที่เป็นอกุศล ฯลฯ ธรรมที่ไม่ใช่ปรามาสธรรมที่เป็นกุศล อาศัยธรรมที่ไม่ใช่ปรามาสธรรมที่เป็นกุศล เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย เหมือนอาสวโคจฉกะ ทิฏฐิ ย่อมไม่เกิดขึ้น เพราะอาศัยทิฏฐิ กุสลัตติกฉโคจฉกทุกะ

... อาศัยสภาวธรรมที่เป็นอกุศลซึ่งเป็นสังโยชน์ ... อาศัยสภาวธรรมที่เป็นอกุศลซึ่งเป็นคันถะ ... เป็นโอฆะ ... เป็นโยคะ ... เป็นนิวรณ์ ... สภาวธรรมที่เป็นกุศลซึ่งไม่เป็นปรามาสอาศัยสภาวธรรมที่เป็นกุศลซึ่งไม่เป็นปรามาสเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (เหมือนกับอาสวโคจฉกะ) ทิฏฐิอาศัยทิฏฐิเกิดขึ้นไม่ได้ กุสลติกะและหกโคจฉกะ จบ

อรรถกถาที่มีถัดจากนี้ :- อรรถกถา ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๕ อนุโลมทุกัตติกปัฏฐาน เหตุทุกสนิทัสสนสัปปฏิฆัตติกะ