สมณสัญญาสูตร

ติสฺโส ภิกฺขเว สมณสญฺญา ภาวิตา พหุลีกตา สตฺต ธมฺเม ปริปูเรนฺติ กตมา ติสฺโส เววณฺณิยมฺหิ อชฺฌูปคโต ปรปฏิพทฺธา เม ชีวิกา อญฺโญ เม อากปฺโป กรณีโยติ อิมา โข ภิกฺขเว ติสฺโส สมณสญฺญา ภาวิตา พหุลีกตา สตฺต ธมฺเม ปริปูเรนฺติ กตเม สตฺต นิจฺจํ สตตการี โหติ สตตวุตฺตี สีเลสุ อนภิชฺฌาลุ โหติ อพฺยาปชฺโฌ โหติ อนติมานี โหติ สิกฺขากาโม โหติ อิจฺจตฺถนฺติสฺส โหติ ชีวิตปริกฺขาเรสุ อารทฺธวิริโย วิหรติ อิมา โข ภิกฺขเว ติสฺโส สมณสญฺญา ภาวิตา พหุลีกตา อิเม สตฺต ธมฺเม ปริปูเรนฺตีติ ฯ

ดูกรภิกษุทั้งหลาย สมณสัญญา ๓ ประการ อันภิกษุเจริญแล้วทำให้มากแล้ว ย่อมยังธรรม ๗ ประการให้บริบูรณ์ สมณสัญญา ๓ ประการเป็นไฉน คือ สมณสัญญาว่า เราเป็นผู้มีเพศต่างจากคฤหัสถ์ ๑ ชีวิตของเราเนื่องด้วยผู้อื่น ๑ มรรยาทอย่างอื่นอันเราควรทำมีอยู่ ๑ ดูกรภิกษุทั้งหลาย สมณ-*สัญญา ๓ ประการนี้แล อันภิกษุเจริญแล้ว ทำให้มากแล้ว ย่อมยังธรรม๗ ประการให้บริบูรณ์ ธรรม ๗ ประการเป็นไฉน คือ ภิกษุเป็นผู้มีปกติทำติดต่อเป็นนิตย์ เป็นผู้มีความประพฤติติดต่อเป็นนิตย์ในศีลทั้งหลาย ๑ เป็นผู้ไม่โลภมาก ๑ เป็นผู้ไม่พยาบาท ๑ เป็นผู้ไม่ถือตัว ๑ เป็นผู้ใคร่ในการศึกษา ๑เป็นผู้มีการพิจารณาในปัจจัยทั้งหลายอันเป็นบริขารแห่งชีวิตว่า ปัจจัยเหล่านี้มีประโยชน์เช่นนี้ แล้วจึงบริโภค ๑ เป็นผู้ปรารภความเพียร ๑ ดูกรภิกษุทั้งหลายสมณสัญญา ๓ ประการนี้แล อันภิกษุเจริญแล้ว ทำให้มากแล้ว ย่อมยังธรรม๗ ประการนี้ให้บริบูรณ์ ฯ จบสูตรที่ ๑

สมณสัญญาสูตรที่ ๑ พึงทราบวินิจฉัยดังต่อไปนี้.

บทว่า สมณสญฺญา ได้แก่ ความสำคัญที่เกิดขึ้นแก่สมณะทั้งหลาย.

บทว่า สตตการี ได้แก่ ทำไม่มีระหว่าง.

บทว่า อพฺยาปชฺโฌ ได้แก่ ไร้ทุกข์.

บทว่า อิจฺจตฺถนฺติสฺส โหติ ความว่า สมณสัญญาย่อมมีแก่ภิกษุนั้น ในปัจจัยเครื่องปรุงแต่งชีวิตอย่างนี้ว่า เหล่านี้เป็นปัจจัยเพื่อสิ่งนี้. อธิบายว่า ภิกษุบริโภคปัจจัยที่พิจารณาแล้ว.

จบอรรถกถาสมณสัญญาสูตรที่ ๑ -----------------------------------------------------